Dłutowanie zęba, a zwykłe usuwanie – jakie są różnice?
Zabiegi ekstrakcji zębów są jednymi z najczęściej wykonywanych procedur w gabinetach stomatologicznych. Choć dla większości pacjentów usunięcie zęba kojarzy się z prostym i szybkim zabiegiem, nie zawsze przebiega ono w ten sposób. W niektórych przypadkach konieczne jest tzw. dłutowanie zęba – procedura bardziej skomplikowana, wymagająca interwencji chirurgicznej. W tym artykule wyjaśniamy, na czym polegają oba zabiegi, czym się różnią i kiedy stosuje się każdy z nich.
Na czym polega zwykłe usuwanie zęba?
Standardowe usunięcie zęba, czyli ekstrakcja, to procedura polegająca na mechanicznym wyjęciu zęba z zębodołu przy pomocy specjalistycznych narzędzi – kleszczy i dźwigni. Zabieg odbywa się w znieczuleniu miejscowym i trwa zazwyczaj kilka minut.
Ekstrakcja dotyczy głównie zębów, które są w pełni widoczne w jamie ustnej i nie wykazują nietypowych trudności anatomicznych. Cechy typowego przypadku do zwykłego usunięcia:
- ząb jest widoczny ponad dziąsłem i dostępny dla narzędzi stomatologicznych,
- nie jest złamany lub zniszczony poniżej poziomu dziąsła,
- ma jedno lub łatwo dostępne korzenie,
- nie jest zębem zatrzymanym (czyli takim, który nie wyrżnął się całkowicie).
Po usunięciu zęba chirurg dentysta Tychy oczyszcza zębodół i może założyć szwy, jeśli zachodzi taka potrzeba, choć najczęściej rana goi się samoistnie.
Czym jest dłutowanie zęba?
Dłutowanie zęba, czyli chirurgiczne usunięcie zęba, to bardziej inwazyjna forma ekstrakcji, stosowana w przypadku, gdy standardowe usunięcie jest niemożliwe lub zbyt ryzykowne. Zabieg wykonywany jest przez chirurga stomatologicznego, a jego celem jest bezpieczne wydobycie zęba z kości, często poprzez jej częściowe usunięcie.
W trakcie dłutowania lekarz:
- nacina dziąsło, aby odsłonić ząb,
- odcina fragment kości otaczającej korzenie,
- rozdziela ząb na części (jeśli to konieczne),
- usuwa poszczególne fragmenty,
- dokładnie oczyszcza ranę i zaszywa miejsce zabiegu.
Zabieg przeprowadza się w znieczuleniu miejscowym, a czasem – przy skomplikowanych przypadkach – również w sedacji lub ogólnym znieczuleniu (np. u dzieci lub osób z silnym lękiem przed dentystą).
Kiedy stosuje się dłutowanie zamiast zwykłej ekstrakcji?
Dłutowanie stosuje się w przypadkach, gdy usunięcie zęba za pomocą kleszczy i dźwigni byłoby niemożliwe lub niebezpieczne dla otaczających struktur. Najczęstsze wskazania to:
- zęby zatrzymane, czyli niewyrznięte całkowicie (często ósemki dolne),
- zęby złamane w obrębie korzenia lub pod dziąsłem,
- zęby o zakrzywionych lub zrośniętych korzeniach, trudnych do uchwycenia,
- korzenie zębów pozostawione w kości po wcześniejszej ekstrakcji,
- zęby zlokalizowane blisko struktur anatomicznych, np. nerwu zębodołowego dolnego lub zatoki szczękowej,
- zęby w stanie silnego stanu zapalnego z ryzykiem powikłań przy zwykłym usunięciu.
Jakie są różnice między dłutowaniem, a klasycznym usunięciem?
Różnice między tymi procedurami dotyczą zarówno techniki, stopnia skomplikowania, jak i procesu gojenia. Poniżej przedstawiam zestawienie kluczowych różnic:
| Cecha | Zwykłe usuwanie zęba | Dłutowanie zęba |
|---|---|---|
| Rodzaj zabiegu | Procedura mechaniczna | Zabieg chirurgiczny |
| Widoczność zęba | Widoczny w jamie ustnej | Częściowo lub całkowicie zakryty |
| Złożoność zabiegu | Niska lub umiarkowana | Wysoka |
| Potrzeba nacięcia dziąsła | Zazwyczaj nie | Tak |
| Znieczulenie | Miejscowe | Miejscowe lub ogólne |
| Czas trwania | Kilka–kilkanaście minut | 30–60 minut lub dłużej |
| Proces gojenia | Szybszy, mniej inwazyjny | Dłuższy, większy obrzęk |
| Możliwe powikłania | Rzadkie | Większe ryzyko (np. obrzęk, szczękościsk) |
Jak wygląda gojenie po obu zabiegach?
Proces gojenia po zwykłej ekstrakcji zęba zazwyczaj trwa kilka dni i nie wymaga specjalnej opieki poza standardową higieną i unikaniem drażniących czynników (np. gorących napojów, palenia tytoniu).
Po dłutowaniu proces gojenia jest bardziej złożony:
- pojawia się większy obrzęk i ból, zwłaszcza przez pierwsze 48 godzin,
- lekarz często przepisuje antybiotyk i środki przeciwbólowe,
- konieczne są szwy, które usuwa się po około 7 dniach,
- pacjent może mieć ograniczoną możliwość otwierania ust przez kilka dni (szczękościsk),
- zalecana jest dieta półpłynna i unikanie wysiłku fizycznego.
W obu przypadkach bardzo ważne jest utrzymanie czystości w jamie ustnej oraz unikanie manipulowania w miejscu zabiegu.
Który zabieg jest bezpieczniejszy?
Obie procedury są bezpieczne, o ile są przeprowadzane przez doświadczonego lekarza i przy odpowiednich wskazaniach. Wybór metody zależy od stanu zęba i otaczających tkanek. Dłutowanie nie jest „gorszą” wersją ekstrakcji, ale specjalistycznym rozwiązaniem stosowanym tam, gdzie klasyczne usunięcie byłoby nieskuteczne lub groziło powikłaniami. Pacjent nie powinien obawiać się dłutowania, choć jest ono bardziej inwazyjne – kluczowe jest odpowiednie przygotowanie i przestrzeganie zaleceń pozabiegowych.
Co warto wiedzieć, zanim zdecydujesz się na zabieg?
Zarówno ekstrakcja, jak i dłutowanie zęba to procedury, które mogą budzić niepokój, dlatego warto wcześniej przygotować się merytorycznie i psychicznie. Oto kilka praktycznych wskazówek:
- zapytaj lekarza o dokładny przebieg zabiegu i możliwe powikłania,
- poinformuj dentystę o wszystkich chorobach przewlekłych i lekach, które przyjmujesz,
- zaplanuj kilka dni odpoczynku po zabiegu – szczególnie po dłutowaniu,
- przygotuj się na stosowanie zimnych okładów i odpowiednią dietę.
Dłutowanie czy klasyczna ekstrakcja – co powinieneś wybrać?
Choć obie procedury prowadzą do tego samego celu – usunięcia zęba – to różnią się znacząco pod względem techniki, czasu rekonwalescencji i stopnia inwazyjności. Ostateczną decyzję o wyborze metody podejmuje lekarz na podstawie badania klinicznego oraz zdjęć radiologicznych.
Warto mieć świadomość, że dłutowanie nie oznacza „gorszego scenariusza”, a raczej profesjonalne podejście do trudnych przypadków. Kluczem do sukcesu jest zaufanie do doświadczonego chirurga stomatologicznego i stosowanie się do zaleceń pozabiegowych. Dzięki temu proces gojenia przebiegnie sprawnie, a ewentualny dyskomfort zostanie ograniczony do minimum.
Przeczytaj także ➡ https://swiat.eu/2025/12/29/kiedy-konieczne-jest-odslanianie-zeba-zatrzymanego/

